ни с кем – Z NIKIM; ни о чём – O NICZYM

Porozmawiajmy o formach negacji w języku polskim, w porównaniu z analogicznymi konstrukcjami w języku rosyjskim.

Mówię konkretnie o takich wyrażeniach, jak ни с кем, ни о чём, ни о ком itp. Dlaczego warto się na nich skupić? Dlatego że ich budowa w języku polskim znacząco różni się od tej w języku rosyjskim.

Język rosyjski zazwyczaj „rozrywa konstrukcję” negacji („НИкто”, „НИчего”). To oznacza, że tam, gdzie było pytanie „о ком?”, na które odpowiedź pada w negacji, zamiast użyć całego słowa „никто” z przyimkiem „o”, my wstawiamy ten przyimek „o” w środek słowa. Właśnie w ten sposób powstają takie wyrażenie jak „ни для кого”, „ни с кем”, „ни о чем” itd.

Natomiast, co się dzieje w języku polskim? Otóż w języku polskim słowa „nikt” i „nic” odmieniają się przez przypadki, ale nigdy nie są „rozrywane” przez przyimki. Spójrzmy na tabelkę:

Jak widzicie, w języku polskim NIE ISTNIEJĄ wyrażenia, jak ni z kim, ni o czym. One nigdy nie są poprawne ani nie brzmią naturalnie. Zamiast tego, ZAWSZE najpierw stawiamy przyimek (o/z/dla/bez/na/w/za i inne), a potem poprawną formę słowa „nikt” lub „nic” w odpowiednim przypadku.

Dlaczego tak jest? Nie wiem, czy na to pytanie jest odpowiednia odpowiedź. Po prostu tak się historycznie złożyło. Te formy można tylko zapamiętać. A żeby wam pomóc w ich zapamiętywaniu, przygotowałam dla was ćwiczenie.